Çoğumuz Leonardo Da Vinci'yi Mona Lisa ve Son Akşam Yemeği gibi başyapıtları ile tanırız. ‘Başyapıt’ diyorum çünkü Leonardo’nun bıraktığı az sayıda resmin her biri bir başyapıttır. Onun tüm zamanların en büyük dehası olduğunu düşünen birçok insan vardır.
Günümüzde insanlar onu daha çok resimleriyle tanısa da Leonardo aslında bir sanatçıdan fazlasıydı; mimar, mühendis, anatomist, filozof, heykeltraş, astronom…[1] Ama en önemlisi tutkulu bir hayalperestti. Bilimin ve sanatın pek çok alanında çalışmalar, tasarımlar yaptı. Bilinen 13.000 sayfanın üzerinde el yazması ve çizimi bulunmaktadır [2]
Bisiklet, denizaltı, helikopter (ornithopter) gibi araçların o günlerde insanların delilik olarak nitelendirdiği öncü tasarımları; fotoğraf makinesinin temelini oluşturan optik alanındaki çalışmaları; 30’dan fazla kadavra inceleyerek oluşturduğu, bugün bile birçok anatomi atlasında gördüğümüz çizimlerden çok daha başarılı anatomik çizimleri; Floransa'yı denize bağlamak için Arno Nehri için tasarladığı kanal; İtalya’daki Duomo katedralinin mimarisi; neredeyse bugünkü teknolojiyle elde ettiğimize yakın ayrıntıda harita çizimleri; birçok makine, savaş aleti; ve Sultan II. Bayezit’in o dönemde insanların kayıklarla karşıya geçtiği Haliç’in üzerine bir köprü inşa ettirme düşüncesi üzerine tasarlayıp Osmanlı padişahına sunduğu köprü çizimleri… Tüm bunlar Leonardo’nun yaşamı boyunca ürettiklerinin sadece bir kısmı [3-5].
Tüm bunlara rağmen inkar edilemez bir şekilde, Leonardo, herhangi bir insanın yaşamı boyunca hayal edebileceğinden daha fazlasını başardı. Sanatını daha tutarlı bir şekilde uygulasaydı sezgilerini ve keşiflerini etkili bir şekilde yaymayı başarsaydı çalışmalarının tarihte nasıl etkileri olurdu kim bilir… [14]
Kaynaklar:
- https://tr.wikipedia.org/wiki/Leonardo_da_Vinci
- https://www.weinerelementary.org/da-vinci-and-drawing.html
- https://www.bbc.com/turkce/amp/haberler-dunya-48095649
- https://paratic.com/leonardo-da-vinci-kimdir/
- https://www.fikriyat.com/galeri/tarih/leonardo-da-vincinin-tarihe-gecen-icatlari/15
- Umberto Arte, Umberto Arte ile Sanat, (İstanbul: Destek Yayınları, 2019) sy: 39-40
- George Sarton (çeviri: Prof. Dr. Yavuz Unat), Leonardo Da Vinci, Bilim ve Ütopya, sayı: 273, sy: 13-26
- https://www.evrensel.net/haber/391463/leonardo-da-vincinin-sirlar-atlasinda-neler-vardi
- https://www.bbc.com/turkce/amp/haberler-dunya-48095649
- https://www.boyutstore.com/son-yemek-tablosu-leonardo-da-vinci
- Giorgio Vasari, Sanatçıların Hayat Hikayeleri, (İstanbul, Sel Yayıncılık, 2013) sy: 219-233
- https://gaiadergi.com/bir-freud-analizi-leonardo-da-vincinin-bitmemis-eserleri/amp/
- https://www.kcl.ac.uk/news/did-leonardo-da-vinci-have-adhd
- Marco Catani, Paolo Mazzarello, Grey Matter Leonardo da Vinci: a genius driven to distraction, Brain, Volume 142, Issue 6, June 2019, Pages 1842–1846 (https://academic.oup.com/brain/article/142/6/1842/5492606)